“พูดเล่นๆ” “ล้อเล่นน่า” “ก็แค่บ่น” 4 คำพูดติดปากที่กำลัง “กรีดใจ” ลูกทุกวัน (และเขาจำไม่ลืม)
“ทำไมซุ่มซ่ามแบบนี้เนี่ย! แม่ก็บ่นไปงั้นแหละ”
“ฉลาดจริงๆ เลยนะเราเนี่ย” [ด้วยน้ำเสียงประชดประชัน]
“ไปให้พ้นเลย! รำคาญ!” [แล้วพอหายโกรธก็ทำเหมือนไม่มีอะไรเกิดขึ้น]
แม่ๆ คะ... คำพูดเหล่านี้คุ้นๆ มั้ยคะ?
มันคือคำพูดติดปากที่เราอาจจะเผลอพูดออกไปในวันที่…
เหนื่อยล้า หงุดหงิดหรือแค่…
“อยากจะแซวลูกเล่นๆ”และเมื่อเราเห็นสีหน้าลูกที่เจ็บปวดหรือไม่พอใจ เราก็มักจะรีบใช้ “เกราะป้องกัน” ที่ง่ายที่สุด ด้วยการพูดว่า “โอ๊ย...ก็แค่พูดเล่นเอง ทำไมต้องจริงจังด้วย?”
วันนี้แม่อิ๊บขอพูดตรงๆ เลยนะคะว่า... สำหรับเด็กแล้ว
“คำพูดเล่นๆ ไม่มีอยู่จริง” ค่ะทุกคำพูดที่ออกจากปากพ่อแม่ คือ…
“ความจริง” ที่ลูกใช้สร้างโลกและสร้างตัวตนของเขา คำพูดของเราคือ…
“มีดที่มองไม่เห็น” ที่กำลังกรีดลงไปในหัวใจของเขาทีละนิด... ทีละนิด... ทุกวัน และบาดแผลเหล่านี้ “เขาจำไม่ลืม” ค่ะมาดูกันว่า 4 คำพูดติดปากสุดอันตราย ที่เราใช้เป็นข้ออ้างนั้น มันกำลังทำลายลูกของเราอย่างไรบ้าง?
“ล้อเล่นน่า | พูดเล่นๆ”
สิ่งที่เราทำเราพูดจี้จุดด้อยหรือล้อเลียนลูก
“ขาใหญ่จัง”
“ทำไมดำแบบนี้”
และเมื่อลูกแสดงอาการเสียใจ เราก็รีบสรุปว่า “ล้อเล่นเอง อย่าคิดมากสิ”
สิ่งที่ลูกได้รับ “หนูอ้วน | ดำ | ซุ่มซ่ามจริงๆ”
เขาเชื่อในคำพูดแรกของเราเสมอ
“ก็แค่บ่น” สิ่งที่เราทำเราบ่นพฤติกรรมของลูกด้วยการ “โจมตีที่ตัวตน” ของเขา
เช่น…
“ทำไมขี้เกียจแบบนี้”
“เด็กดื้อ”
“น่ารำคาญจริงๆ”
สิ่งที่เราบอกตัวเอง คือ…
“เราก็บ่นไปงั้นแหละ ไม่ได้หมายความตามนั้นจริงๆ” สิ่งที่ลูกได้รับ ลูกไม่สามารถแยก “พฤติกรรม” ออกจาก “ตัวตน” ได้ค่ะ
เมื่อเขาได้ยินคำว่า “เด็กขี้เกียจ” ซ้ำๆ เขาจะไม่คิดว่า “ฉันทำพฤติกรรมขี้เกียจ”
แต่เขาจะเชื่อว่า…
“ฉันคือเด็กขี้เกียจ” …และเขาก็จะทำตัวแบบนั้นไปตลอดชีวิต
“ประชดประชัน” สิ่งที่เราทำเมื่อลูกอาสาจะถือถาดอาหารเอง และสุดท้ายทำหกหมด
“เก่งมากลูก ฉลาดจริงๆ เลย” ด้วยน้ำเสียงโกรธๆ
สิ่งที่เราบอกตัวเอง คือ…
“ก็แค่อยากให้มันรู้ตัว” สิ่งที่ลูกได้รับสมองของเด็กเล็กยังไม่สามารถประมวลผลสิ่งที่ตรงข้ามกัน [คำพูดดี + น้ำเสียงแย่] ได้ค่ะ
สิ่งนี้สร้างความสับสนได้ค่ะ เขาจะเรียนรู้ว่า…
“คำพูดของแม่เชื่อถือไม่ได้” และ…
“โลกนี้เต็มไปด้วยอันตรายที่ซ่อนเร้น” …เขาจะรู้สึกได้ว่าไม่ไว้ใจใครได้
“ก็แค่พูดตอนโกรธ” สิ่งที่เราทำในตอนที่เราโกรธจัด เราพลั้งปากพูดคำที่รุนแรงที่สุดออกไป
“ไปให้พ้นเลย!”
“ไม่อยากมีลูกแบบนี้!”
“ถ้าดื้อมากเดี๋ยวไม่รักแล้วนะ!”
สิ่งที่เราบอกตัวเอง คือ…
“เราไม่ได้หมายความว่าอย่างนั้นจริงๆ ใครๆ ก็โมโหกันทั้งนั้น” สิ่งที่ลูกได้รับเขาไม่รู้หรอกค่ะว่าเรา…
“ไม่ได้หมายความว่าอย่างนั้นจริงๆ” เขารับรู้แค่ความจริงที่น่ากลัวตรงหน้าว่า…
“ความรักของพ่อแม่มีเงื่อนไข” และมันสามารถถูก “ถอนกลับ” ได้ทุกเมื่อถ้าเขาทำตัวไม่ดี
ความกลัวที่จะถูกทอดทิ้งนี้ คือ รากเหง้าของปัญหาสุขภาพจิตมากมายในอนาคต
แม่ๆ คะ... เราเป็นมนุษย์ค่ะ เรามีวันที่เหนื่อยล้าและพลั้งปากได้ บทความนี้ไม่ได้เขียนขึ้นมาเพื่อซ้ำเติมให้เรารู้สึกผิด แต่เขียนขึ้นมาเพื่อ “ปลุก” ให้เราตระหนักรู้
เมื่อเราเผลอทำพลาดไปแล้ว อาวุธที่เราใช้ซ้ำเติมลูกคือคำว่า “แม่ก็แค่ล้อเล่น” แต่ยาที่วิเศษที่สุดที่จะเยียวยาเขาได้ คือ…
คำว่า “แม่ขอโทษ” ค่ะหยุดแก้ตัว แล้วหันมายอมรับอย่างจริงใจ
แม่ : “เมื่อกี้แม่ขอโทษนะลูก แม่พูดแรงเกินไป แม่ไม่ได้หมายความว่าอย่างนั้นจริงๆ แม่แค่กำลังโกรธ | เหนื่อย... แม่รักหนูนะ”
คำขอโทษที่จริงใจ ไม่ได้ทำให้เราเสียอำนาจความเป็นพ่อแม่ แต่กำลังสอนบทเรียนที่ล้ำค่าที่สุดให้ลูก นั่นคือ…
“การยอมรับผิด” และ
“การให้อภัย”วันนี้เรามาเริ่มต้นใช้คำพูดของเราเพื่อ “สร้าง” ไม่ใช่ “ทำลาย” กันนะคะ
ด้วยรักและห่วงใยจากใจ 
แม่อิ๊บ เลี้ยงลูกแบบมอนเตสซอรี่ | Deputy Childcare Supervisor | Pupil Support Assistant ปฐมวัย | Playworker ระดับประถม in UK | Gentle Sleep Consultant 0-6 ขวบ in UK
ไม่มีความคิดเห็น:
แสดงความคิดเห็น